بلاگ
انواع گل زنبق
اگر دنبال انواع گل زنبق هستید، پاسخ کوتاه این است: زنبق ها بر اساس اندام زیرزمینی به دو گروه ریزومی و پیازی تقسیم می شوند. زنبق ریشک دار، سیبری و ژاپنی ریزومی هستند و زنبق هلندی، شبکه ای و ایرانی پیازی. رنگ ها از بنفش و آبی تا زرد، سفید و صورتی متغیر است و هر رنگ پیام خودش را دارد.
برای نگهداری گل زنبق به حداقل شش ساعت آفتاب، خاک زهکش دار و آبیاری معتدل نیاز دارید. اگر برای دسته گل می خواهید، زنبق شاخه بریده از نوع هلندی بهترین انتخاب است. در ادامه همه این موارد را ساده و کاربردی بررسی می کنیم.
گل زنبق چیست؟
گل زنبق با نام علمی Iris گیاهی چندساله از خانواده Iridaceae است. نام آیریس از واژه ای یونانی به معنی رنگین کمان گرفته شده، چون این گل رنگ های بسیار متنوعی دارد. هر گل شش بخش دارد: سه بخش بیرونی خمیده به نام فال و سه بخش ایستاده به نام استاندارد. برگ ها شمشیری شکل اند و ارتفاع بوته تا بیش از یک متر می رسد. ریزوم و پیاز آن سمی است؛ از کودک و حیوان خانگی دور نگه دارید.
انواع گل زنبق بر اساس ریشه: ریزومی و پیازی
انواع زنبق از نظر اندام زیرزمینی دو گروه اند و زمان کاشت، عمق کاشت و آبیاری آن ها فرق دارد. تشخیص اشتباه یعنی خطر پوسیدگی.
| ویژگی | زنبق ریزومی | زنبق پیازی |
|---|---|---|
| اندام زیرزمینی | ساقه ضخیم و افقی نزدیک سطح خاک | پیاز گرد یا بیضی با لایه های فشرده |
| نمونه ها | ریشک دار، سیبری، ژاپنی، زرد مردابی | هلندی، شبکه ای، ایرانی |
| زمان کاشت | اواخر تابستان تا اوایل پاییز | پاییز |
| عمق کاشت | کم عمق؛ بالای ریزوم کمی بیرون از خاک | حدود دو تا سه برابر ارتفاع پیاز |
| تکثیر | تقسیم ریزوم هر ۳ تا ۵ سال | جدا کردن پیازچه |

هشت گونه محبوب از انواع گل زنبق
جنس Iris بیش از ۲۸۰ گونه دارد، اما در باغچه و گل فروشی بیشتر هشت گونه زیر دیده می شود.
| نام | نام علمی | ارتفاع تقریبی | گروه | زمان گل دهی |
|---|---|---|---|---|
| زنبق ریشک دار | Iris germanica | ۶۰ تا ۹۰ سانتی متر | ریزومی | بهار تا اوایل تابستان |
| زنبق سیبری | Iris sibirica | ۶۰ تا ۱۰۰ سانتی متر | ریزومی | اواخر بهار |
| زنبق ژاپنی | Iris ensata | ۷۰ تا ۱۰۰ سانتی متر | ریزومی | تابستان |
| زنبق هلندی | Iris × hollandica | ۴۵ تا ۶۰ سانتی متر | پیازی | اواخر زمستان تا بهار |
| زنبق شبکه ای | Iris reticulata | ۱۰ تا ۱۵ سانتی متر | پیازی | اواخر زمستان تا اوایل بهار |
| زنبق کوتوله | Iris pumila | ۱۰ تا ۲۵ سانتی متر | ریزومی | اوایل بهار |
| زنبق زرد مردابی | Iris pseudacorus | ۱۰۰ تا ۱۵۰ سانتی متر | ریزومی | بهار تا اوایل تابستان |
| زنبق ایرانی | Iris persica | ۱۰ تا ۱۵ سانتی متر | پیازی | اوایل بهار |
تفاوت زنبق ریشک دار، سیبری و ژاپنی
- ریشک دار: ریشک کرک مانند دارد، آفتاب کامل می خواهد و خشکی را تحمل می کند.
- سیبری: بدون ریشک، مقاوم به سرما و دوستدار خاک مرطوب.
- ژاپنی: گل پهن تا ۲۰ سانتی متر، دیرگل و نیازمند آب فراوان و خاک اسیدی.
گل زنبق ایرانی؛ واقعیتی که باید بدانید
زنبق ایرانی با نام Iris persica گونه ای پیازی و کوتاه با گل های معطر فیروزه ای، سبز روشن و بنفش است. با وجود نامش، منشأ اصلی آن جنوب شرق ترکیه، سوریه و شمال عراق است؛ در عوض حدود بیست گونه بومی زنبق در ایران می روید. زنبق ایرانی آفتاب کامل و تابستان خشک می خواهد. اگر به گل های بومی علاقه دارید، انواع گل ارکیده در ایران را هم بخوانید.
رنگ های گل زنبق و معنی آن ها
رنگ بندی انواع گل زنبق آن قدر وسیع است که نامش را به رنگین کمان پیوند زده است.
| رنگ | معنی رایج | مناسب برای |
|---|---|---|
| بنفش | حکمت، احترام و وقار | مراسم رسمی، سالگرد، قدردانی |
| آبی | امید، وفاداری و اعتماد | تبریک قبولی و شغل جدید |
| زرد | شادی، شور و دوستی | تولد و جشن |
| سفید | پاکی و آغاز تازه | عروسی و همدردی |
| صورتی | مهربانی و ظرافت | هدیه به مادر و عزیزان |
زنبق قرمز خالص و سیاه واقعی وجود ندارد؛ ارقام قرمز نما قهوه ای مایل به قرمز و ارقام سیاه نما بنفش بسیار تیره اند. معنی رنگ ها بر پایه نمادشناسی رایج است. برای مقایسه، گل رز سفید نماد چیست را ببینید.
نگهداری گل زنبق در باغچه و گلدان
اصول زیر برای همه انواع گل زنبق کاربرد دارد و بیشتر مشکلات، از پوسیدگی تا گل ندادن، به نادیده گرفتن همین موارد برمی گردد:
- نور: حداقل ۶ ساعت آفتاب مستقیم در روز.
- خاک: سبک و زهکش دار با ماسه و کمپوست پوسیده، اسیدیته حدود ۶٫۵ تا ۷.
- آبیاری: وقتی سطح خاک خشک شد آب بدهید؛ آب ماندگی ریزوم و پیاز را می پوساند.
- کود: کود کم نیتروژن؛ نیتروژن زیاد گل دهی را کم می کند.
- هرس: گل پژمرده را بچینید، اما برگ زنبق پیازی را زود نبرید.

ریزوم ها را هر ۳ تا ۵ سال تقسیم کنید تا بوته پرگل بماند. در گلدان هم ظرف زهکش دار ۱۵ تا ۳۰ سانتی متری مناسب است.
زنبق شاخه بریده و ماندگاری آن
از میان انواع گل زنبق، نوع هلندی با ساقه بلند و صاف پرمصرف ترین زنبق شاخه بریده است. شاخه ای بخرید که غنچه ها رنگ گرفته اما هنوز باز نشده اند.
- ساقه را مورب و با ابزار تیز ببرید.
- گلدان را با آب تمیز و خنک پر کنید و هر دو روز آب را عوض کنید.
- گلدان را از آفتاب مستقیم و بخاری دور نگه دارید.

با این مراقبت ها معمولا حدود یک هفته از گل ها لذت می برید.
کاربرد زنبق در دسته گل و گل آرایی
فرم خطی زنبق به هر ترکیب جلوه ای مدرن می دهد. زنبق بنفش و آبی کنار رز سفید ترکیبی آرام می سازد و زنبق زرد برای تولد شاداب است. در باکس گل هم جلوه ای متفاوت از انواع گل زنبق می سازد. برای دیدن طرح های آماده به سایت گلُ لگ سر بزنید.
نتیجه گیری: زنبق مناسب را با فضا و سلیقه خود انتخاب کنید
حالا که انواع گل زنبق را شناختید، انتخاب ساده است. برای باغچه آفتابی، ریشک دار؛ برای خاک مرطوب، سیبری یا ژاپنی؛ برای دسته گل، هلندی. شما کدام گونه را در باغچه کاشته اید؟ تجربه تان را در نظرات بنویسید.
زنبق تازه برای هدیه یا گل آرایی می خواهید؟
برای مشاوره و سفارش دسته گل زنبق با گلُ لگ تماس بگیرید.